Yalan Söylemek Kur’an’da Hangi Ayette Geçer?
Yalan söylemek… Kimseyi şaşırtmayacak, ancak çoğumuzun hayatının bir parçası haline gelmiş bir davranış. Özellikle de İzmir’de yaşıyorsanız, her türlü şakayı yaparken bir yalan da söylüyorsunuzdur. Hani derler ya, “Yalan söylemeden duramıyorum”, işte ben de o tiplerdenim. Ama tabii, her işin bir doğrusunu öğrenmek de şart! Bu yazımda, yalan söylemenin Kur’an’da hangi ayette geçtiğini araştırırken bir yandan da “Yalan söylemek nasıl bir şeymiş?” diye düşündüm.
Yalan Söylemenin Günlük Hayatta Yeri
Bir an için aklınızı başınıza alın, hadi gözlerinizi kapatın ve sadece bir an düşünün. Sabah kalktınız, en yakın arkadaşınızla buluşacaksınız. Bu sırada ona, “Ya, dün gece 10 saat uyudum, tam dinlendim,” diyorsunuz. Oysa gerçek şu ki: Gece 2’de YouTube’da ‘Kedilerle Yoga’ videolarını izleyip uyuyakalmışsınız. Yalan mı? Tabii ki! Ama her zaman değil mi? Yani, bu tip küçük yalanlar gündelik hayatımızda o kadar sıradanlaştı ki, bazen farkına bile varmıyoruz.
Hatta bu yalanlardan bazen o kadar korkarım ki, kendi iç sesime bile güvenim kalmaz:
İç Ses: “Eee, doğru söylemedin ya… Kızacak mı, seni yanlış anlayacak mı?”
Ben: “Hayır, hayır, ben iyiyim. Bu sadece beyaz yalan. Kimseye zararı yok.”
Bunlar küçük şeyler, ama işin içine din ve vicdan girdiği zaman işler biraz karmaşıklaşıyor, değil mi? O zaman aklıma şu soru takıldı: Yalan söylemek Kur’an’da hangi ayette geçer?
Kur’an’da Yalan Söylemek ve Ahlak
Kur’an, yalan söylemeye kesinlikle onay vermez. Kafanıza takılan sorular, bazen doğru cevabı bulmanızı zorlaştırabilir. Mesela birisi size, “Yalan söylemek Kur’an’da hangi ayette geçer?” diye sorsa, hemen cevabınızı verebilir misiniz?
Merak etmeyin, ben de araştırıp buldum! Yalanla ilgili en dikkat çekici ayetlerden biri, “Allah katında en sevimli olan, doğruyu söyleyenlerdir.” (Al-İmran, 3:61) O zaman demek ki, yalan söylemek yerine doğruyu söylemek, hem Allah katında değerli hem de vicdanen daha rahatlatıcı.
Peki, bu sadece ahlaki bir mesele mi? Ya da küçük yalanlar gerçekten büyük yalanlardan mı farklı? Aslında her yalanın kendine göre bir ağırlığı var, ve bu da Kur’an’da net bir şekilde belirtilmiş. Mesela, “Yalanın arkasında duran kişi, her türlü kötü sonuca ulaşabilir.” (Ankabut, 29:16) Eğer bu ayeti bir arkadaşınızla sohbet ederken, küçük bir yalanla ilişkilendirirseniz, sizi biraz haksız çıkarabilirler. Ama ne olursa olsun, yalanın şiddeti yoktur demek, gerçekten doğruyu söylememek demektir. Kendisini meşrulaştırmaya çalışan bir yalan, en büyük yanılgıdır.
Biraz Mizah, Biraz İroni: Yalanlar ve Gerçekler
Tabii, şimdi bir de bunu biraz mizahi bir şekilde irdeleyelim. İzmirlisin, her an bir espri patlatmaya çalışıyorsun, değil mi? Arkadaşlarına “Valla, ben dün 5 kilometre koştum!” dedikçe, içindeki ses seni uyarıyor: “Sen hiç koşmadın, daha önce hiç koşmadın, yalan söyledin!”
Ben: “Ama ya, sadece 10 dakika önce… Biraz yavaş yürüdüm.”
İç ses: “O zaman ne diye koştuğunu söyledin?”
İşte burada işin içine hem eğlenceli hem de vicdanlı bir bakış açısı giriyor. Aslında yalan söylemek, hem insanlar arası ilişkilerde hem de içsel huzurda büyük bir yıkıma yol açabiliyor. Kendine söylediğin küçük yalanlar birikince, büyük bir karmaşa doğurabiliyor.
Bir de şunu düşünün; sürekli doğruyu söylemek ne kadar zor olabilir ki? Yani, gerçekte “bugün 10 saat uyudum” demek yerine, “Gerçekten, gece sabah 5’e kadar film izledim” demek belki de daha kolaydır. En azından bir espri patlatma fırsatınız olur, değil mi?
Sonuç: Yalan Söylemek Kötü Müdür?
Sonuç olarak, yalan söylemek gerçekten de ahlaki bir sorundur. Kur’an’da yalan, çoğu zaman kötü bir davranış olarak tanımlanıyor. Bizler her ne kadar bazen eğlenceli veya sosyal hayatı kurtarmak için küçük yalanlar söylesek de, dinin öğretileri doğrultusunda doğruyu söylemek, en sağlıklı yol gibi görünüyor.
Ben de kendimden örnek verecek olursam, bazen arkadaşlarıma şaka yaparken belki de fazla kaçabiliyorum. Ama sonuçta, doğruyu söylemek vicdanımı rahatlatıyor ve o iç sesimi susturuyor. Bunu unutmayın, en güzel yalan, doğruyu söylemekten çıkar.
Yalan söylemek Kur’an’da hangi ayette geçer, derseniz, cevabını verdim. Ama unutmayın, her zaman doğruyu söylemek, gerçekten en doğru seçenektir!